તમે જાણો છો કે કેન્દ્ર સરકારે અચાનક ઘઉંની નિકાસ પર પ્રતિબંધ મૂક્યો છે. આનું કારણ જણાવવામાં આવી રહ્યું છે કે દેશમાં ઘઉંની કિંમત વધી રહી છે, તેથી નિકાસ પર પ્રતિબંધ મૂકવામાં આવ્યો છે કારણ કે ત્યાં ખાદ્યાન્નની ઉપલબ્ધતા સુનિશ્ચિત કરવાની જરૂર છે (ઇન્ડિયન એક્સપ્રેસ). ગઈકાલે સોશિયલ મીડિયા પર કેટલાક જૂના સમાચારનો ઉલ્લેખ કરવામાં આવી રહ્યો હતો કે સરકારે અચાનક નિકાસ પર પ્રતિબંધ મૂક્યો તે પહેલાં, એવું પણ કહેવામાં આવ્યું હતું (અને અખબારોએ ઝુંબેશની જેમ પ્રકાશિત કર્યું હતું) કે ભારત ઘઉંની નિકાસ વધારવા માટે નવ દેશોમાં નિકાસ પ્રતિનિધિમંડળ મોકલશે.

હું કોઈપણ એક અખબારને શું નામ આપું, સત્તાવાર પ્રકાશન વાંચો, કેન્દ્ર સરકાર ભારતમાંથી ઘઉંની નિકાસને પ્રોત્સાહન આપવાની શક્યતાઓ શોધવા માટે મોરોક્કો, ટ્યુનિશિયા, ઈન્ડોનેશિયા, ફિલિપાઈન્સ, થાઈલેન્ડ, વિયેતનામ, તુર્કી, અલ્જેરિયા અને લેબનોન ખાતે બિઝનેસ ડેલિગેશન મોકલશે. વૈશ્વિક સ્તરે અનાજની વધતી માંગ વચ્ચે ભારતે નાણાકીય વર્ષ 2022-23માં રેકોર્ડ 10 મિલિયન ટન ઘઉંનો લક્ષ્યાંક નક્કી કર્યો છે. વાણિજ્ય અને ઉદ્યોગ મંત્રાલયે ઘઉંની નિકાસ પર રેલ્વે, શિપિંગ અને વાણિજ્ય મંત્રાલયો સહિતના વિવિધ મંત્રાલયોના પ્રતિનિધિઓ સાથે અને કૃષિ પ્રોસેસ્ડ ફૂડ પ્રોડક્ટ્સ એક્સપોર્ટ ડેવલપમેન્ટ ઓથોરિટી (APEDA)ના નેજા હેઠળ પહેલેથી જ એક ટાસ્ક ફોર્સની રચના કરી છે. સ્પષ્ટ છે કે સરકારને વાસ્તવિકતાનો ખ્યાલ નહોતો. અને વડાપ્રધાનથી લઈને અધિકારી સુધી કંઈ પણ બોલાઈ રહ્યું હતું.

12 મેના રોજ સાંજે 4:50 વાગ્યે રિલીઝમાં જણાવવામાં આવ્યું હતું કે, “વૈશ્વિક બજારમાં ભારતીય ઘઉંની માંગમાં સતત વધારાને ધ્યાનમાં રાખીને ખેડૂતો, વેપારીઓ અને નિકાસકારોને સલાહ આપવામાં આવે છે કે તેઓ આયાત કરતા દેશોના તમામ ગુણવત્તા માપદંડોનું પાલન કરે. જેથી ભારત વૈશ્વિક સ્તરે ઘઉંના ભરોસાપાત્ર સપ્લાયર તરીકે ઉભરી રહ્યું છે.” અને 14 મેના રોજ નિકાસ પર પ્રતિબંધ મૂકવામાં આવ્યો હતો. અગાઉ 05 મેના રોજ રાત્રે 8:43 વાગ્યે, એ જ PIB રિલીઝમાં જણાવાયું હતું કે, વડા પ્રધાને ઘઉંના પુરવઠા, સ્ટોક અને નિકાસની સ્થિતિની સમીક્ષા કરવા માટે એક બેઠકની અધ્યક્ષતા કરી હતી. રિલીઝમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે, “વડાપ્રધાનને વિવિધ મુદ્દાઓ પર વિગતવાર રજૂઆત કરવામાં આવી હતી. તેઓને પાક ઉત્પાદન પર માર્ચ-એપ્રિલ, 2022ના મહિનામાં ઊંચા તાપમાનની અસર વિશે માહિતી આપવામાં આવી હતી. ઘઉંની સરકારી ખરીદી અને નિકાસની સ્થિતિની પણ સમીક્ષા કરવામાં આવી હતી.

તે વધુમાં જણાવે છે કે, ભારતના કૃષિ ઉત્પાદનોની વધતી જતી માંગને ધ્યાનમાં રાખીને, વડા પ્રધાને નિર્દેશ આપ્યો છે કે ગુણવત્તાના ધોરણો અને ધોરણોને સુનિશ્ચિત કરવા માટે તમામ પગલાં લેવામાં આવે, જેથી કરીને ભારત ખાદ્યાન્ન અને અન્ય કૃષિ ઉત્પાદનોનો નિશ્ચિત સ્ત્રોત બની શકે. . તેમણે અધિકારીઓને ખેડૂતોને મહત્તમ મદદ સુનિશ્ચિત કરવા પણ કહ્યું. પીએમને પ્રવર્તમાન બજાર દરો વિશે પણ માહિતી આપવામાં આવી હતી, જે ખેડૂતો માટે ફાયદાકારક છે. તેના આધારે, બિઝનેસ સ્ટાન્ડર્ડમાં પ્રકાશિત સમાચારનું મથાળું હતું (અનુવાદરૂપે મારું), “ભારત વિશ્વ માટે સારા અનાજનો સ્ત્રોત બને તેની ખાતરી કરો.” જાહેરનામાના આધારે એમ કહી શકાય કે આ બેઠકનો વાસ્તવિકતા સાથે કોઈ સંબંધ નથી અને જે થયું તે કહેવામાં આવ્યું છે, તો પછી બેઠક અર્થહીન હતી. તેમાંથી સાચી માહિતી ગાયબ હતી.

આટલું જ નહીં, 12 એપ્રિલે વડાપ્રધાને કહ્યું હતું કે, “જો WTO પરવાનગી આપે તો અમે વિશ્વને ખવડાવી શકીએ છીએ.” હવે એમ કહી શકાય કે વડા પ્રધાને જે સાંભળ્યું હતું તેની બડાઈ મારતા હતા. અને હવે વાસ્તવિકતા પણ નહીં કહે. ન તો પ્રેસ કોન્ફરન્સમાં અને ન તો ‘મન કી બાત’માં. Aaj Tak.in ના સમાચાર મુજબ, “વડાપ્રધાન મોદીએ રાષ્ટ્રપતિ જો બિડેન સાથેની ચર્ચા દરમિયાન કહ્યું કે, જો વિશ્વ વેપાર સંગઠન અમને પરવાનગી આપે છે, તો ભારત પાસે એટલા બધા અનાજ છે કે અમે તેના દ્વારા આખી દુનિયાને ખવડાવી શકીએ છીએ. . જો અમને પરવાનગી મળે તો અમે અમારા અનાજ આખી દુનિયામાં મોકલી શકીએ છીએ. મા અન્નપૂર્ણાના આશીર્વાદથી આપણી પાસે અનાજનો ભંડાર ભરેલો છે. આ વડા પ્રધાનના પ્રચારક બનવાનું નથી. શું આ દેશદ્રોહ નથી? કોણ કરી રહ્યું છે કે કરાવે છે?

જો તે કિસ્સો હોત, તો તે હજી પણ ચાલુ થઈ શકે છે. ધ વાયરે 3 મેના રોજ અહેવાલ આપ્યો, “ભારતમાં ઘઉંનું ઉત્પાદન 2022માં ઘટવાની ધારણા છે. સતત પાંચ વર્ષ સુધી વિક્રમી ઉત્પાદન કર્યા બાદ આ વખતે માર્ચના મધ્યમાં તાપમાનમાં અચાનક વધારો થવાને કારણે પાકની ઉપજ ઓછી થવાની ધારણા છે. આ અછતને કારણે ભારતે નિકાસ બંધ કરવી પડી શકે છે. આ સમાચાર પર અધિકારીઓએ કહ્યું કે ભારત આવું કરવા જઈ રહ્યું નથી. જો ઉપજ નબળી હોય તો પણ ભારત આ નાણાકીય વર્ષમાં 80 લાખ ટન ઘઉંની સરળતાથી નિકાસ કરી શકે છે. જો કે ત્યારે પણ રોકાણનો અવકાશ રાખવામાં આવ્યો હતો. આ જ સમાચારમાં કહેવામાં આવ્યું છે કે, વિદેશમાં સામાન મોકલવામાં અણધાર્યા વધારાની સ્થિતિમાં જ સરકાર નિકાસ પરના નિયંત્રણો વિશે વિચારશે. આ કેસમાં વાસ્તવિકતા શું છે? કોઈ કહેશે? શું તમે ક્યારેય જાણશો?

આપત્તિમાં તક માર્ચમાં દેખાઈ. 9 માર્ચના બીબીસી સમાચાર, રશિયા યુક્રેન કટોકટી: પીએમ મોદી ‘આપત્તિમાં તકો’ શોધવા માટે ઘઉંના નિકાસકારો સાથે કેમ વાત કરી રહ્યા છે? જેમાં કહેવામાં આવ્યું હતું કે,…. આપત્તિની આ ઘડીમાં વડાપ્રધાન મોદીએ ઘઉંના નિકાસકારોને ખાસ અપીલ કરી છે. મંગળવારે બજેટ-સંબંધિત કાર્યક્રમને સંબોધિત કરતી વખતે, તેમણે કહ્યું, “આ દિવસોમાં વિશ્વમાં ભારતના ઘઉં તરફ આકર્ષણ વધવાના અહેવાલો છે. શું આપણા ઘઉંના નિકાસકારોનું આ ધ્યાન છે? બાજુમાં શું છે?” અગાઉ 06 માર્ચે લાઈવ હિન્દુસ્તાનના સમાચાર આવ્યા હતા, “ભારત અફઘાનિસ્તાનને 2000 ટન ઘઉં મોકલશે, પાકિસ્તાને તાલિબાનને સડેલું અનાજ આપ્યું હતું.”

કહેવાની જરૂર નથી કે ઘઉંની નિકાસનો આખો મામલો હવાતિયાનો હતો. સરકાર જાણી જોઈને ખોટી માહિતી આપી રહી છે અથવા ખોટી માહિતીના પ્રભાવ હેઠળ પ્રચાર માધ્યમો દ્વારા આંધળો પ્રચાર કરવામાં આવી રહ્યો છે. પ્રતિબંધ બાદ પણ તેઓ પ્રચાર કરી રહ્યા છે. આજે મોટા ભાગના અખબારોમાં પ્રતિબંધના સમાચાર એવા આપવામાં આવ્યા છે કે જાણે સરકારે બહુ મહત્ત્વનું અને મોટું કામ કર્યું હોય. આમાં જૂના સમાચારની કોઈ ચર્ચા નથી. જ્યારે નિકાસ અચાનક બંધ થવાથી આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે પ્રતિક્રિયા આવી હતી અને ભારતમાં એવું કહેવામાં આવી રહ્યું હતું કે ડોલરના મૂલ્યમાં વધારો થવાથી નિકાસકારોને ફાયદો થશે અને (ઘઉંની) નિકાસ બંધ થઈ ગઈ છે.

આજના અખબારોની હેડલાઇન્સ નીચે મુજબ છે
1. જ્યારે દેશમાં ભાવ વધે ત્યારે ઘઉંની નિકાસ પર પ્રતિબંધ – હિન્દુસ્તાન ટાઇમ્સ
2. ઓછી ઉપજના નવા અંદાજો પછી સરકારે ઘઉંની નિકાસ પર પ્રતિબંધ મૂક્યો, કહે છે કે અનાજની ઉપલબ્ધતા સુનિશ્ચિત કરવાની જરૂર છે – ધ ઈન્ડિયન એક્સપ્રેસ
3. કેન્દ્રએ ભાવ ઘટાડવા ઘઉંની નિકાસ પર પ્રતિબંધ મૂક્યો – ટાઇમ્સ ઑફ ઇન્ડિયા
4. ભારત સરકારે ઘઉંની નિકાસ પર પ્રતિબંધ મૂક્યો – ધ હિન્દુ સિંગલ કોલમ
5. ભારતે ઘઉંની નિકાસ પર પ્રતિબંધ મૂક્યો – ધ ટેલિગ્રાફ (બિઝનેસ પેજ પર કોલમ 6 માં લીડ)

માત્ર ઈન્ડિયન એક્સપ્રેસે મૂળ વાર્તાના પહેલા પાના પર છ કોલમમાં બે લીટીના શીર્ષક સાથે અહેવાલ આપ્યો હતો, બીજા અહેવાલમાં (મોટે ભાગે) આ એક પરિચિત પ્રતિક્રિયા છે અને તે થવાનું જ હતું. અખબારે આ સાથે જણાવ્યું છે કે સરકાર બીજું શું કરી શકી હોત. જો કે, અહીં એ વાતનો પણ ઉલ્લેખ નથી કે ઘઉંની નિકાસ અને વિશ્વને ખવડાવવાના નામે ભારત અને મુખ્યત્વે વડાપ્રધાન હવામાં તલવારો ચલાવતા હતા. ટાઈમ્સ ઓફ ઈન્ડિયાએ મૂળ સમાચાર સાથે G7 દેશોના પ્રતિભાવ પ્રકાશિત કર્યા છે, જે ટોચની બે કૉલમના મૂળ સમાચાર સાથે એક કૉલમમાં પ્રથમ પૃષ્ઠ પર છે.

( मूल हिंदी आलेख का गुजराती अनुवाद )

શ્રવણ ગર્ગ : વડાપ્રધાનની આસપાસ એક એવું તંત્ર પ્રસરી ગયું છે જેણે દેશની મોટા ભાગની વસ્તીને એમના રોજબરોજના કામો અને વ્યક્તિત્વના દબદબા સાથે ચોવીસે કલાક માટે કામે લગાડી દીધી છે. વડાપ્રધાનની હાજરી લોકોની જરૂરિયાતોમાં હવા-પાણીની માફક જ સામેલ કરવામાં આવી રહી છે. પાર્ટી અને તંત્રથી પર વડાપ્રધાનની છબી ‘હર-હર મોદી, ઘર-ઘર મોદી’ના ‘કલ્ટ’ તરીકે વિકસિત અને સ્થાપિત કરાઈ રહી છે. નાગરિકોને બીજું કંઈ વિચારવાનો મોકો જ નથી અપાઈ રહ્યો. મોંઘવારી તો બહુ દૂરની વાત છે.

જુદા જુદા કારણોસર સતત ચર્ચામાં રહેતા ઇંદોર શહેરના એક સમાચાર એવા છે કે એક મુસ્લિમ ભાડુઆતે પોતાના મુસ્લિમ મકાનમાલિક વિરુદ્ધ અધિકારીઓને ફરિયાદ કરી કે એને મકાન ખાલી કરવાની ધમકી એટલા માટે અપાઈ રહી છે કે એણે વડાપ્રધાનની તસવીર ઘરમાં લગાડી છે. તપાસ પછી જણાવાયું કે બંને વચ્ચે વિવાદ તો ભાડાની લેણ-દેણનો છે ! ભાડુઆતને એમ કે મોદીની તસવીર એને માટે સુરક્ષાકવચ બની રહે. ભાડુઆત જો બહુસંખ્ય સમુદાયનો હોત તો સંજોગો તપાસ પૂરી થતાં અગાઉ જ કંઈ બીજું રૂપ લઈ લેત. સાર એટલો કે લોકો વડાપ્રધાનની તસવીરનો ઉપયોગ પોતે ડરવામાં પણ કરે છે અને બીજાને ડરાવવામાં પણ !

એક મીડિયા પ્લેટફોર્મની યૂ-ટ્યૂબ ચેનલ ચર્ચા દરમિયાન એક પેનલિસ્ટે જ્યારે પહેલી વાર કહ્યું કે ભાજપ દેશ પચાસ વરસ સુધી રાજ કરશે તો એમના કથનને ‘દરેકના ખાતામાં પંદર લાખ આવી જશે’ જેવો જ કોઈ જુમલો માનીને ફગાવી દેવાયો. પેનલિસ્ટે જ્યારે પોતાના દાવાને ભારપૂર્વક એ સુધારા સાથે બેવડાવ્યો કે મોદી જ બીજાં પચાસ વરસ સુધી રાજ કરવાના છે તો એમની વાત પર નવેસરથી વિચારવું પડ્યું. અહીં કહવેનો અર્થ એ છે કે પેનલિસ્ટ ન તો મોદીભક્ત છે કે ન તો બહુસંખ્યક સમુદાયથી છે. એમણે પોતાના દાવાની તરફેણમાં કેટલાક તર્ક પણ રજૂ કર્યા.

‘ભારત છોડો આંદોલન’ની પૂર્વ સંધ્યાએ 8 ઓગસ્ટ 1942ના દિવસે મુંબઈમાં આયોજિત અખિલ ભારતીય કોંગ્રેસ સમિતિની બેઠકમાં ગાંધીજીએ જ્યારે ઘોષણા કરી હશે કે એ પૂર્ણ જીવન જીવવા ઇચ્છે છે અને એમના મુજબ પૂર્ણ જીવનનો અર્થ એકસો પચીસ વર્ષ થાય છે તો કેટલાય લોકો આશ્ચર્યચકિત થયા હશે. ગાંધીજીએ આગળ એ પણ ઉમેર્યું કે ત્યાં સુધી કેવળ ભારત જ નહીં બલકે આખી દુનિયા પણ આઝાદ થઈ જશે. (ગાંધીજીની ઉંમર એ વખતે 73 વર્ષની હતી.) ગાંધીજી દૃઢ ઈચ્છાશક્તિ ધરાવતા વ્યક્તિ હતા એટલે એમને પોતાના પર પૂરો વિશ્વાસ હશે કે એ સવાસો વરસ સુધી જીવતા પણ રહી શકે છે અને દેશ માટે કામ પણ કરી શકે છે. એમણે દોઢસો વર્ષ જીવતા રહેવા જેવી અશક્ય વાત નથી કહી. (આપણે બધાએ તાજેતરમાં જોયું કે કઈ રીતે સવાસો વર્ષના સ્વામી શિવાનંદ ખુલ્લા પગે ચાલતા પદ્મશ્રી પુરસ્કાર લેવા માટે રાષ્ટ્રપતિ ભવનના દરબાર હોલમાં પહોંચ્યા હતા અને કોઈ ટેકા વગર એમણે વડાપ્રધાનને સાષ્ટાંગ પ્રણામ કર્યા હતા.)

ચીન અને રશિયાના રાષ્ટ્રપતિઓએ પોતાના દેશવાસીઓને જણાવી રાખ્યું છે કે એ હજુ કેટલા વર્ષો સુધી પોતાના પદ પર રહીને એમની સેવા કરવાના છે. વર્તમાન રાષ્ટ્રપતિ જિનપિંગના નેતૃત્વમાં ચીની બંધારણમાં ફેરફાર દ્વારા રાષ્ટ્રપતિઓના બે વારથી વધુ પદ પર રહેવાની સમય-મર્યાદાને ખતમ કરી દેવાઈ. એટલે 2003થી રાષ્ટ્રપતિ 68 વર્ષીય શી જિનપિંગ હવે જ્યાં સુધી ઇચ્છશે ત્યાં સુધી સત્તામાં રહી શકશે. એમણે પોતાના પ્રતિસ્પર્ધીઓને પણ સત્તાની હોડમાંથી બહાર કરી દીધા છે.

પોતાના માટે બનાવેલ કાયદા અનુસાર, 69વર્ષીય રશિયન રાષ્ટ્રપતિ પુતિન પણ હવે 2036 સુધી સત્તામાં રહી શકશે. એ ત્યારે 83 વર્ષના થઈ જશે.પુતિન 1999થી સત્તામાં છે. 1999થી 2008 સુધી એ દેશના વડાપ્રધાન છે. પછીથી રાષ્ટ્રપતિ બની ગયા. ચીન અને રશિયા બંનેમાં આવનારા કેટલાય વર્ષો સુધી એ વાતની કોઈ ચર્ચા નહીં થાય કે જિનપિંગ પછી કોણ ? કે પુતિન પછી કોણ ? નહેરૂના જમાનાથી ભારતના રાજકારણમાં ચર્ચા થતી આવી છે કે નહેરુ પછી કોણ ? ઇંદિરા ? કે વાજપેયી ? વાજપેયીજીના મામલામાં તો મનાતું હતું કે અડવાણી જ એમના ઉત્તરાધિકારી થશે.

વડાપ્રધાન મોદીએ જનતા અને ભાજપ બંનેને એટલા જબરદસ્ત રીતે 24 કલાક વ્યસ્ત કરી દીધેલ છે કે મોદી પછી કોણ ? એનો વિચાર પણ કોઈ પોતાના મનમાં ય લાવી નથી શકતા.ભારતમાં વડાપ્રધાનોમાં પદ પર રહેવાની એમ પણ કોઈ બંધારણીય મર્યાદા નથી. મોદીએ પોતાના તરફથી પણ મનની વાત ક્યારેય જાહેર નથી કરી કે એ ક્યાં સુધી પદ પર રહેવા ઇચ્છે છે. એમની નજરમાં ચોક્કસપણે એવા કેટલાય મોટા કામ હજુ બાકી હશે જે એમના જ દ્વારા પૂરા થવાના હશે. વર્તમાન જવાબદારીઓ સાથે મોદીએ પોતાને એટલા એકાકાર કરી દીધા છે કે 71 વર્ષની ઉંમરે પણ એ જબરદસ્ત રીતે કામ કરતા દેખાય છે. કહેવાય છે કે એમના મંત્રીમંડળના સહયોગીઓ જ્યારે સવારે ઊઠીને આંખો ચોળતા હોય, ત્યારે મોદી જરૂર પડ્યે કેબિનેટની મીટિંગ પણ બોલાવે છે. વડાપ્રધાનની અસીમિત ઊર્જામાં એ પણ સામેલ છે કે એ પ્રશંસકો સાથે વિરોધીઓને પણ આખો દિવસ વ્યસ્ત રાખે છે. કહેવાય છે કે વડાપ્રધાન તરીકે મોદી એ ક્ષણથી કમજોર થવા લાગશે જે ક્ષણથી વિપક્ષીઓઓ એમના વિશે વિચારવાનું અને એમની પર ચઢી બેસવાનું બંધ કરી દશે.

મોદીની દિનચર્યાને લઈને એક જૂની માહિતી મુજબ વડાપ્રધાન કેવળ સાડાત્રણ કલાકની જ ઊંઘ લે છે. મોદીએ એક ઇન્ટરવ્યૂમાં કહ્યું હતું કે એમના ડૉક્ટરમિત્રો એમને સતત સલાહ આપતા હોય છે કે ઓછામાં ઓછા પાંચ કલાકની ઊંઘ લેવી જોઈએ પણ હું કેવળ સાડાત્રણ કલાક જ સૂઈ શકું છું. મોદીનો આ ઇન્ટરવ્યૂ અગિયાર વર્ષ અગાઉ (2011)નો છે જ્યારે તેઓ ગુજરાતના મુખ્યમંત્રી હતા, વડાપ્રધાન નહોતા બન્યા. એમની ઊંઘને લઈને મહારાષ્ટ્ર ભાજપપ્રમુખ ચંદ્રકાંત પાટીલે તાજેતરમાં કહ્યું હતું કે વડાપ્રધાન કેવળ બે કલાક સૂએ છે અને બાવીસ કલાક કામ કરે છે. એ પ્રયોગ કરી રહ્યા છે કે સૂવાની જરૂર જ ન પડે. એ દરેક મિનિટ દેશ માટે કામ કરે છે. અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ બરાક ઓબામા મોડી રાત સુધી કામ કરતા હતા પણ પાંચ કલાકની નિદ્રા લેતા હતા.

આલેખનો સાર એ છે કે એ તમામ વિપક્ષી દળો જેમનો એકમાત્ર ઉદ્દેશ મોદીને સત્તાથી દૂર કરવાનો છે એમણે પોતાની ઊંઘના કલાકો ઓછા કરવા પડશે અને જનતા સાથે વ્યસ્તતા વધારવી પડશે. આપણી વાત એક પેનલિસ્ટના આ દાવાથી શરૂ કરી હતી કે મોદી હજુ બીજા પચાસ વર્ષ સત્તામાં રહેશે. સવાસો વર્ષ સુધી સક્રિય રહેવાની ફોર્મ્યૂલા સ્વામી શિવાનંદ પાસેથી મેળવી શકાય છે. વિપક્ષી દળો દ્વારા આરોપ લાગી શકે કે મોદીને લઈને હું એમને ડરાવી રહ્યો છું.

( मूल हिंदी आलेख का गुजराती अनुवाद )

શ્રવણ ગર્ગ : ગુજરાત અને દિલ્હીની સત્તામાં નિર્વિઘ્ન એકવીસ વર્ષ વીતાવ્યાં પછી, વિરોધ પક્ષને પોતાની જરૂરિયાત જેટલા પાંગળો બનાવી દીધા પછી અને પાર્ટીના આંતરિક અસંતોષને ‘માર્ગદર્શક મંડળ’માં સફળતાપૂર્વક રવાના કરી દીધા પછી નરેન્દ્ર મોદીને એ કોંગ્રેસ પોતાના માટે પડકારજનક શા માટે લાગે છે કે જેને પોતે મે 2014માં વડાપ્રધાનપદના સોગંદ લેતા પહેલા જ લગભગ ખતમ કરી ચૂક્યા હતા? કશુંક તો જરૂર હોવું જોઈએ કે વડાપ્રધાનને ગાંધી પરિવાર તરફ સંસદના બંને સદનોમાં સાત વર્ષ પછી આટલી કડવાશ સાથે અસહિષ્ણુતા વ્યક્ત કરવી પડી રહી છે ! એ ઇચ્છત તો આ કામ પોતાના પ્રથમ કાર્યકાળના પહેલા બજેટસત્રમાં જ કરી શકતા હતા.

‘વિશ્વ ગુરુ’ બનવા જઈ રહેલ ભારત દેશના વડાપ્રધાને જો પોતાના બહુમૂલ્યવાન ત્રણ કલાકનો સમય કેવળ એક વિરક્ત વિરોધપક્ષના ઇતિહાસની કાળગણના માટે આપવો પડે તો માનવું પડે કે સમસ્યા કંઈક વધારે ગંભીર છે. સામાન્ય જનતાની સમજણ મુજબ તો આની પાછળ બે જ કારણ હોઈ શકેઃ કાં તો ‘પપ્પુ’ કહેવાતા રાહુલ ગાંધી દ્વારા રાષ્ટ્રપતિના સંબોધન પર રજૂ થયેલ ધન્યવાદ પ્રસ્તાવ પર લોકસભામાં આપવામાં આવેલ અદ્ભુત ભાષણે સત્તાના પાયા હલાવી નાખ્યા છે અથવા ઉત્તરપ્રદેશની સડકો પર પ્રિયંકા ગાંધીના રૂપમાં ઇંદિરા ગાંધીનો જે ‘લડકી હૂઁ, લડ સકતી હૂઁ’ વાળો જે અવતાર પ્રગટ થયો છે એને લઈને સત્તારૂઢ પક્ષ બેચેન છે.

પહેલા વડાપ્રધાન જવાહરલાલ નહેરુથી લઈને તેરમા વડાપ્રધાન ડૉ. મનમોહન સિંહ સુધીના સંસદના બજેટ સત્રોમાં તત્કાલીન રાષ્ટ્રપતિઓના સંબોધન પર ચર્ચાઓના જવાબમાં (કદાચ) કોઈ પણ વડાપ્રધાને બંને સદનોના ફોરમનો ઉપયોગ કોઈ એક વિપક્ષી દળની ચામડી સાર્વજનિક રીતે ઉઘાડીને એના જખમોને લોહીલુહાણ કરવામાં નહીં કર્યો હોય જેવું સાત અને આઠ ફેબ્રુઆરી 2022ના રોજ દેશ અને દુનિયાના કરોડો લોકોએ ટીવીના પડદે જોયું અને સાંભળ્યું.

વડાપ્રધાનની કચેરીમાં રાત-દવિસ સંઘર્ષરત રહેનાર ટીમનાં વખાણ કરવાં જોઈએ કે એણે આટલો કઠોર પરિશ્રમ કરીને ગોવા મુક્તિસંગ્રામને લઈને નહેરુ દ્વારા કહેવાયેલ કથનથી માંડીને ‘તાનાશાહ’ કોંગ્રેસી શાસન દ્વારા વખતોવખત બરખાસ્ત કરાયેલ વિપક્ષી રાજ્ય સરકારોની યાદી, એના નેતાઓ દ્વારા અપમાનિત કરાયેલ લોકોનાં નામ અને એ તમામ ઘટનાઓની પ્રામાણિક વિગતો તૈયાર કરવામાં પોતાની પૂરી તાકાત લગાવી જેને હથિયાર બનાવીને વડાપ્રધાન પોતાનું ઓજસ્વી ભાષણ બંને સદનોમાં આપી શક્યા. સત્તારૂઢ પક્ષના સાસંદોએ આટલી બધી વાર પહેલા ક્યારેય ‘શેમ-શેમ’ ઉચ્ચાર્યું નહીં હોય કે ન આ રીતે પાટલીઓ થપથપાવી હશે !

વડાપ્રધાને પોતાનાં બંને ભાષણોમાં શું કહ્યું એ એટલા માટે ફરી કહેવું નથી કે એમ કરવાથી અટલ બિહારી વાજપેયી સહિત એ તમામ વિભૂતિઓ સંસદીય ઈતિહાસના કઠેડામાં ઊભી કરાતી જવાશે કે જેમણે કોઈ વિપક્ષી દળ કે નેતા દ્વારા પોતાની સરકાર ઉથલાવાયા છતાં આ રીતનું ભાષણ સંસદમાં નથી આપ્યું. જે અટલજીનો ઉલ્લેખ વડાપ્રધાને એમની રચનાના માધ્યમથી કર્યો (‘વ્યાપ્ત હુઆ બર્બર અંધિયારા, કિંતુ ચીર કર તમ કી છાતી, ચમકા હિન્દુસ્તાન હમારા. શત-શત આઘાતોં કો સહકર, જીવિત હિન્દુસ્તાન હમારા. જગ કે મસ્તક પર રોલી સા, શોભિત હિન્દુસ્તાન હમારા.’) એ જ અટલજીએ નહેરુના નિધન પછી પોતાની શ્રદ્ધાંજલિમાં સંસદમાં કહ્યું હતું, ‘એક સપનું હતું જે અધૂરું રહ્યું, એક ગીત હતું જે મૂંગું બની ગયું, એક જ્યોત હતી જે અનંતમાં વિલીન થઈ ગઈ. માનવતા આજે ખિન્ન બની ગઈ.’

વડાપ્રધાને જે કંઈ કહ્યું એને બેવડાવવા કરતાં વધુ જરૂરી એ સમજવું હોઈ શકે છે કે મોદી જનતાના ક્યા વર્ગ કે સમૂહને સંબોધિત કરવા ઇચ્છતા હશે. નહેરુને લઈને આજદિન સુધીના કોંગ્રેસના ‘કાળા ઈતિહાસ’થી (જેમાં 1975માં લોકશાહીનું ગળું ઘોંટવાનું પણ સામેલ છે)શું વડાપ્રધાન પોતાના જ પક્ષના સાંસદો અને ધારાસભ્યોને પરિચિત કરાવવા ઇચ્છતા હતા ? કે એ બિનકોંગ્રેસી વિપક્ષને ચેતવવા ઇચ્છતા હતા જે કોંગ્રેસને આગળ ધરીને 2024માં કેંદ્રની સત્તા કબજે કરવાની તૈયારી કરી રહેલ છે ? કે પછી એ ‘ગાંધી પરિવાર’ને એના અતીત માટે શરમાવવા ઇચ્છતા હશે ?

વડાપ્રધાને તો કોંગ્રેસનો માત્ર એટલા માટે પણ આભાર વ્યક્ત કરવો જોઈતો હતો કે જો ઇંદિરા ગાંધીએ 1975માં લોકશાહીનું ગળું ઘોંટ્યું ન હોત તો ન તો તાનાશાહ શાસકોને ક્યારેય એ ખબર પડત કે જનતાનું મૌન પણ સત્તાપરિવર્તન કરી શકે છે અને ન તો કેંદ્રમાં વિપક્ષી દળોની એવી સંયુક્ત સરકાર બનવાની ક્ષણ ઊભી થાત જેમાં જનસંઘ (વર્તમાન ભાજપ)ની પણ ભાગીદારી હતી. એ સરકારમાં અટલજી વિદેશમંત્રી અને અડવાણી સૂચના અને પ્રસારણ મંત્રી હતા.

એ વાતની તપાસ થઈ શકે છે કે આઝાદી પછીની કોંગ્રેસના ‘કાળા’ રાજકીય ભૂતકાળની આટલી શોધપૂર્ણ જાણકારી દક્ષિણ ભારત (કેરળ, તામિલનાડુ, કર્ણાટક, ઓરિસ્સા, તેલંગણા, પુદુચેરી વગેરે), ઉત્તર-પૂર્વનાં રાજ્યો (આસામ, મેઘાલય, મણિપુર, સિક્કિમ, નાગાલેન્ડ, અરુણાચલ, મિઝોરમ વગેરે) અને કાશ્મીર-લદાખ વગેરે વિસ્તારોંમાં રહેનારી કરોડોની વસ્તી શું બરાબર સાંભળી, સમજી અને સ્વીકાર કરી શકી હશે ? જો ના તો કેમ ? મોદી તો દેશના 28 રાજ્યો અને આઠ કેંદ્રશાસિત પ્રદેશોમાં વસતા તમામ એકસો ત્રીસ કરોડ નાગરિકોના વડાપ્રધાન છે ! તો શું આ રાજ્યોની જનતાને પોતાના વડાપ્રધાનના ભાષણોમાં કોઈ રસ જ નહીં હોય ?

એ અનુમાન લગાવવું મુશ્કેલ નથી કે વડાપ્રધાનના ઉદ્બોધનના કેંદ્રમાં એ રાજ્યો હશે જ્યાં પ્રથમ તબક્કાનું મતદાન શરૂ થઈ ગયું છે, એ રાજ્યો જ્યાં આ વર્ષના અંતમાં અને હવે પછીના બજેટભાષણ અગાઉ ચૂંટણી થવાની છે, ભાજપશાસિત એ પ્રદેશો જ્યાં ડબલ એંજિનની સરકારો વિરુદ્ધ એન્ટીઇન્કમ્બસી છે અને પાર્ટી અને સંઘના એ લાખો કાર્યકર્તાઓ જે કોવિડની તકલીફથી પીડિત જનતાનો સામનો કરતા ડરી રહી છે.

આને વડાપ્રધાનના ઉદ્બોધનોની વિશેષતા માની શકાય છે કે બજેટ અને ‘બે હિંદુસ્તાનો’ને લઈને રાહુલ ગાંધી દ્વારા પૂછાયેલ અસુવિધાજનક પ્રશ્નોના સંતોષજનક જવાબો આપવાને બદલે એ પોતાના તરફથી એટલા આત્મવિશ્વાસથી કોંગ્રેસની જ વિરુદ્ધમાં ઢગલો પ્રશ્નો ઊભા કરી રહ્યા હતા. કોંગ્રેસના આટલા નિરાશાજનક અને રાષ્ટ્ર-વિરોધી અતીત તથા એના સંગઠન પર એક જ પરિવારના આધિપત્યના ખુલાસા પછી પણ જો જનતા વડાપ્રધાનની સલાહ માનીને એની તરફેણમાં મતદાન કરવું બંધ નથી કરતી તો માની લેવું જોઈએ કે ભાજપ અને સંઘની ખરી સમસ્યા કોંગ્રેસ અને ‘પરિવાર’ નહીં પણ દેશની જનતા છે. એ સંજોગોમાં તો વડાપ્રધાને ઇલાજ જનતાનો જ કરવો પડશે.

(मूल हिंदी आलेख का गुजराती अनुवाद )

શ્રવણ ગર્ગ : જાણીતા અખબાર ‘ન્યૂયોર્ક ટાઇમ્સ’ના આ સનસનીખેજ ખુલાસા પર વડાપ્રધાન, એમના મંત્રીમંડળના સહયોગીઓ અને સત્તારૂઢ પક્ષના રાષ્ટ્રીય પ્રવક્તાઓએ મૌન જાળવી રાખ્યું છે કે પોતાના જ દેશના નાગરિકોની જાસૂસીના ઇરાદે સેંકડો કરોડના ખર્ચે હાઈ ટેકનિકવાળાં પેગાસસનાં ઉપકરણો સરકારે ઇઝરાયેલની એક કંપની પાસેથી ખરીદ્યાં હતાં. અખબારના સમાચાર મુજબ, બે અબજ ડૉલર મૂલ્યનાં આધુનિક હથિયારોની ખરીદી સાથે જ નાગરિકોના અંગત મોબાઇલમાં ઉચ્ચ ટેકનોલોજી દ્વારા પ્રવેશ કરીને એમના કામકાજની જાસૂસી કરવા માટે સક્ષમ ઉપકરણોને પણ હાંસલ કરવાનો સોદો વડાપ્રધાનની જુલાઈ 2017માં થયેલ ઇઝરાયેલ યાત્રા દરમિયાન કરવામાં આવેલ. કોઈ પણ ભારતીય વડાપ્રધાનની એ પહેલી ઇઝરાયેલ યાત્રા હતી.

ઉત્તર પ્રદેશ સહિત પાંચ રાજ્યોમાં થવા જઈ રહેલ અગત્યની ચૂંટણીઓ અગાઉ ટાણે જ અમેરિકી અખબાર દ્વારા કરાયેલ ઉપરોક્ત ખુલાસા અગાઉ સુધી તો દેશની સર્વોચ્ચ સંવૈધાનિક સંસ્થા સંસદ, ન્યાયતંત્ર, વિરોધ પક્ષો અને નાગરિકો પૂરેપૂરા આશ્વસ્ત હતા કે ન તો સરકારે પેગાસસ ઉપકરણો ખરીદ્યાં છે અને ન તો તેના મારફતે કોઈ જાસૂસી થઈ છે. એ વિશ્વાસ હવે સાવ તૂટી ગયો છે. તાજેતરના ખુલાસાએ દેશમાં લોકશાહીના અસ્તિત્વ અને નાગરિકોની અંગત જિંદગીમાં એમની અભિવ્યક્તિની આઝાદીનું સન્માન કરવાને થઈને સરકારના ઇરાદાઓને પાંજરામાં ઊભા કર્યા છે. એ એક અલગ મુદ્દો છે કે વડાપ્રધાન, સરકાર અને આંતરરાષ્ટ્રીય જગતમાં દેશની પ્રતિષ્ઠાને લઈને હવે કેવા પ્રશ્નો પૂછાશે અને એ પણ કે કરોડોની સંખ્યામાં પરદેશમાં વસતા ભારતીય મૂળના નાગરિકો પાસ આપવા માટે શું જવાબ હશે !

હાલના ઇન્ફર્મેશન ટેકનોલોજી (આઇટી) મંત્રી અશ્વિની વૈષ્ણવે જ્યારે ગત વર્ષે સંસદમાં ભારત દ્વારા પેગાસસનો ઉપયોગ કરવાના સમાચારોને આધારહીન અને સનસનીખેજ જણાવતાં ફગાવી દીધેલ ત્યારે એમના કહેવા પર શંકાની શક્યતા સાથે વિશ્વાસ રાખવામાં આવેલ. પૂછાઈ રહ્યું છે કે હવે સરકાર એ જ સંસદ અને એ જ વિપક્ષી સવાલોનો સામનો કઈ રીતે કરશે ? શું હવે એના એટલા જ જવાબ -સુપ્રિમ કૉર્ટ દ્વારા આખાય પ્રકરણની તપાસ કરવા માટે બનેલ સમિતિનો અહેવાલ મળે ત્યાં સુધી કંઈ પણ તારણ કાઢતાં અગાઉ રાહ જોવી જોઈએ- આપવા માત્રથી વિપક્ષ અને દેશની જનતા વિશ્વાસ કરશે ? તો શું આઝાદી મળ્યા પછીના આ સૌથી મોટા જાસૂસી કાંડને લઈને સરકાર અને ન્યાયતંત્ર વચ્ચે પણ ટક્કરની શંકા માટે દેશે તૈયારી રાખવી રહી ?

તાજા બનાવના પરિપ્રેક્ષ્યમાં શું સરકારને એમ ન પૂછી શકાય કે વિદેશી તાકાતો માટે જાસૂસી કરનારને દેશદ્રોહના અપરાધી ઠરાવનાર તંત્રમાં પોતાના જ નાગરિકોની જાસૂસી કરવાને અપરાધની કઈ શ્રેણીમાં રાખી શકાય ? આવા મામલે નૈતિકતાનો શું તકાજો હોઈ શકે જેમાં વિદેશી સંસાધનોની મદદ લઈને સ્થાપિત લોકશાહીના પાયાને કમજોર કરવાના નિયોજિત પ્રયાસો થતા હોય ?

પેગાસસનો કિસ્સો જ્યારે પહેલી વાર ગાજ્યો ત્યારે રવિશંકર પ્રસાદ કેંદ્રમાં ઇન્ફોર્મેશન ટેકનોલોજી મંત્રી હતા. એમણે જાસૂસીના આરોપોનું ખંડન કરવાને બદલે એમ કહીને સરકારનો બચાવ  કર્યો હતો કે જ્યારે દુનિયાના પિસ્તાલીસ દેશો પેગાસસનો ઉપયોગ કરી રહેલ છે તો એને લઈને આપણે ત્યાં શું કામ આટલી બબાલ મચી છે ? એમના આ રીતના જવાબ પછી એવી ટિપ્પણી થઈ હતી કે કોઈ દિવસ કોઈ બીજા મંત્રી ઊભા થઈને એમ ન પૂછે કે જો દુનિયાના 167 દેશો વચ્ચે ‘પૂર્ણ લોકશાહી’ માત્ર ત્રેવીસ દેશોમાં જ જીવિત છે અને સત્તાવનમાં સરમુખત્યારશાહી વ્યવસ્થા છે તો ભારતને જ લઈને આટલી બબાલ કેમ મચાવાય છે ? બ્રિટનના અગ્રણી અખબાર ‘ધ ગાર્ડિયન’એ ત્યારે લખ્યું હતું કે જે દસ દેશ કથિત રીતે પેગાસસ મારફતે જાસૂસીના કામમાં સામેલ છે ત્યાં સરમુખત્યારશાહી હકુમત ચાલે છે.

‘ન્યુયોર્ક ટાઇમ્સ’એ પોતાના વર્ષભરના સંશોધન પછી મેક્સિકો, સાઉદી અરબ સહિત જે તમામ દેશોમાં શાસન દ્વારા પેગાસસ ઉપકરણો દ્વારા સત્તાવિરોધીઓની જાસૂસી કરવાનો ખુલાસો કર્યો છે એના પડછાયે ખ્યાલ આવે છે કે ભારતીય લોકશાહીને લઈને ક્યા પ્રકારની માન્યતાઓ દુનિયામાં સ્થાપિત થઈ શકે છે. પેગાસસ જાસૂસી ઉપકરણો મારફતે ન કેવળ પત્રકારો, વિપક્ષી નેતાઓ, માનવાધિકાર કાર્યકર્તાઓ, ન્યાયતંત્ર અને ચૂંટણી આયોગ સાથે સંલગ્ન હસ્તીઓને જ નિશાન બનાવવાના આરોપ છે, સરકારના જ કેટલાક મંત્રીઓ, એમના પરિવારજનો, ઘરેલુ કર્મચારીઓ અને અધિકારીઓનો પણ પીડિતોની યાદીમાં ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે.

અત્યાધુનિક ઉપકરણોની મદદથી એ સરકાર દ્વારા પોતાના જ એ નાગરિકોની જાસૂસી કરવી કે જેમણે પૂરા વિશ્વાસથી પોતાના રક્ષણની જવાબદારી સોંપી છે, એક ખતરનાક પ્રકારનો ડર ઊભો કરે છે.  ડર એ કે જે નાગરિક હાલ સત્તાના શિખરે બેઠેલ પોતાના નેતાઓની ક્ષણે ક્ષણે બદલાતી મુદ્રાઓથી માત્ર સાર્વજનિક ક્ષેત્રમાં જ ભયભીત થયા કરે છે એમણે હવે સરકારો દ્વારા ગુપ્ત ટેકનિકલ ઉપકરણોની મદદથી પોતાના અંગત જીવનની જાસૂસીના શિકાર બનવા પણ તૈયાર રહેવું પડશે. સવાલ એ ઊભો થાય છે કે શું જનતા દ્વારા આપવામાં આવેલ નાણાંથી કોઈ પણ સરકાર દ્વારા એની જ વિરુદ્ધ જાસૂસી કરવા હથિયારો ખરીદી શકાય છે ? આવી સ્થિતિ તો ત્યારે ઊભી થાય છે જ્યારે કાં તો જનતા પોતાના શાસકોનો વિશ્વાસ ગુમાવી બેસે છે અથવા તો શાસકોની શંકા એ વાતે વધે છે કે એક મોટી સંખ્યાના લોકો વ્યવસ્થા વિરુદ્ધ ‘ષડયંત્ર’ કરી રહ્યા છે અને એમાં પાર્ટી-સંગઠનના અસંતુષ્ટો પણ ચોરીછુપીથી સાથ આપી રહ્યા છે. ‘ન્યૂયોર્ક ટાઇમ્સ’ એ રહસ્યનો ક્યારેય ખુલાસો નહીં કરી સકે કે સંસદમાં રજૂ થઈને મંજૂર થનાર બજેટોમાં જનતાની જાસૂસી માટે સાધનોની ખરીદીની જોગવાઈ ક્યા મથાળા હેઠળ થતી હશે ?

(मूल हिंदी आलेख का गुजराती में अनुवाद )

સમાચાર એજેન્સી, ચંદીગઢ : પંજાબના લુધિયાણા જિલ્લામાં એક ૧૦૦ વર્ષીય વૃદ્ધ મહિલાની ૭૦ વર્ષના એક વૃદ્ધ દ્વારા છેડતી કરવાનો કેસ સામે આવ્યો છે. જે વૃદ્ધ સામે છેડતીનો આરોપ લાગ્યો છે, તે મહિલાના સંબંધી જ છે. આ ઘટના બાદ વૃદ્ધ મહિલાના પરિજનોએ આરોપીનો ચહેરો કાળો કરી દીધો હતો, ચપ્પલોનો હાર પહેરાવ્યો હતો અને તેમને અર્ધનગ્ન કરી ગામની ગલીઓમાં ફેરવ્યા હતા.

આ ઘટના ચાર દિવસ પહેલા બની હતી, પરંતુ તેનો વીડિયો વાયરલ થતાં સોમવારે આ વીડિયો સામે આવ્યો હતો. વીડિયો વાયરલ થયા પછી પોલીસે મહિલા અને તેના પરિવાર વિરુદ્ધ કેસ નોંધીને તપાસ શરૂ કરી હતી. મળતી માહિતી મુજબ આ ઘટના ગોપાલ નગરની છે, જે લુધિયાનાના હબોવાલ અંતર્ગત આવે છે. પોલીસે વૃદ્ધ પુરૂષના પુત્રની ફરિયાદના આધારે ગુનો નોંધ્યો છે. ફરિયાદમાં જણાવાયું છે કે, એક ૭૦ વર્ષનો વૃદ્ધ વ્યક્તિ પાડોશમાં યોજાયેલા સમારોહમાંથી નશાની હાલતમાં ઘરે પરત ફરી રહ્યો હતો. રસ્તામાં તેના સાળાનું ઘર હતું, જેનું મોત થઈ ચુક્યું છે. તેની ૧૦૦ વર્ષીય વૃધ્ધ પત્ની ઘરના આંગણામાં પલંગ પર આરામ કરી રહ્યા હતા. નશામાં હોવાથી તે વૃદ્ધ મહિલાની ઉપર પડી ગયો. આ જાેઈને વૃધ્ધ મહિલાની ભત્રીજીએ વૃદ્ધ પુરૂષ પર છેડતીનો આરોપ લગાવી બુમો પાડવાનું શરૂ કરી દીધુ.

આ ઘટનાને પગલે વૃદ્ધ મહિલાના પરિવારના લોકો એકઠા થઈ ગયા અને તેઓએ વૃદ્ધ પુરૂષને માર મારવાનું શરૂ કર્યું હતું. તેના કપડા ફાડી નાખી તેમને અર્ધનગ્ન કરી દીધા. ત્યારબાદ મોંઢુ કાળુ કરી, ગળામાં જૂતા અને ચપ્પલનો હાર પહેરાવી શેરીઓમાં ફેરવ્યા. આ મામલો પારિવારિક હોવાને કારણે, વિસ્તારના લોકોએ વધારે વાંધો વ્યક્ત કર્યો ન હતો. મહિલાના પરિવારજનોએ વૃદ્ધ પુરૂષ પર પોલીસમાં ફરિયાદ કરવાની ધમકી આપી હતી અને કહ્યું હતું કે, જાે પોલીસને કહેવામાં આવશે તો આનાથી પણ વધારે ખરાબ હાલત કરવામાં આવશે. વૃદ્ધ મહિલાના પરિવારે બળજબરીથી માફી પણ મંગાવી હતી. લોકોએ આ ઘટનાનો વીડિયો બનાવ્યો છે, જેના આધારે મામલો પોલીસ સ્ટેશન પહોંચ્યો છે. સ્ટેશન ઇન્ચાર્જ સબ ઇન્સ્પેક્ટર નીરજ ચૌધરીનું કહેવું છે કે, બંને પક્ષ પારિવારીક સબંધીઓ છે, બંને એકબીજા પર આરોપ લગાવી રહ્યા છે અને આ મામલાની તપાસ ચાલી રહી છે.

સમાચાર એજેન્સી, સુરત : કોરોનાની મહામારીમાં હાલ આખા પરિવારો સંક્રમિત થઇ રહ્યા હોવાના પણ અનેક કેસો છે ત્યારે હોમ આઈસોલેશન થયેલા લોકો માટે ટીફીનસેવા શરૂ કરવામાં આવી છે. અને આ સેવા શરુ કરાઈ છે હીરા કારીગર દ્વારાજેમાં ૧૪ દિવસ સુધી એ પરિવાર માટે બપોરના ભોજનની વ્યવસ્થા કરવામાં આવે છે. ટીફીન ઘર સુધી પહોચાડવામાં આવી રહ્યું છે. વરાછાના આ ગ્રુપ દ્વારા આખા સુરતમાં હાલમાં રોજની ૧૨૦૦થી વધુ થાળીની સેવા કરવામાં આવી રહી છે. કેટરિંગના વ્યવસાય ધરાવતા આ મિત્રોએ પોતાના રેસ્ટોરંટમાંથી ફ્રી ભોજન પહોંચડાવાનું ભગીરથ કાર્ય કર્યુ છે.  પોતાનાં પરિવાર પર વીતેલા એ કાળા દિવસોને જાેતા આ યુવાને શહેરીજનોની મદદ માટેનો વિચાર આવ્યો હતો. જાે કે આ માટે તેઓએ કોઈ પણ પ્રકારનું દાન પણ લીધું નથી પોતે અને મિત્રોએ બચાવેલા પૈસા માટે આ સેવાકીય કાર્ય કરાઈ રહ્યું છે. કેટરર્સનું કામ કરનારા મગન કોલડિયાએ વાત કરતા જણાવ્યું હતું કે, તેઓ જમવામાં દેશી ગુજરાતી જમવાનું અને એ પણ ઘર જેવો સ્વાદ આપ છે. જેમાં તેઓ દાળ-ભાત, શાક-રોટલી-સલાડ આપે છે તેઓને માત્ર મીની બજાર નહીં, પણ શહેરના અડાજણ, રાંદેર સહિતના વિસ્તારો આવરી લેવાયા છે, અને તેઓની રોજની બે હજાર ઇન્ક્‌વાયરી આવે છે. પહેલા દિવસે ૯૮૦ લોકોને ભોજન આપ્યું છે. આ સેવામાં જાેડાવા માટે પાટીદાર ડીશ વરાછાનો સંપર્ક કરવાથી વધુ માહિતી મળી શકે છે. કોરોનાએ સમગ્ર સુરતને બાનમાં લીધું છે. અને હવે તો શહેરમાં આખે આખા પરિવારો સંક્રમિત થઇ રહ્યા છે. આવા કપરા સમયમાં એક બીજાની મદદની ખાસ જરૂર છે. ત્યારે જે લોકોનો આખો પરિવાર કોરોનાગ્રસ્ત છે અને ઘરમાં કોઈ રસોઈ બનાવી શકે તેમ નથી. જેને લઈને ખાવાનો પ્રશ્ન ઉભો થાય છે. ત્યારે આ બધા વચ્ચે શહેરમાં એક યુવાન ધ્વારા માત્વ્તાનું કાર્ય શરુ કરવામાં આવ્યું છે. સાત દિવસનું બપોરનું ભોજન વિનામૂલ્યે ઘર સુધી પહોચાડી રહ્યા છે. વરાછા રોડ હરીશનગરમાં રહેતા કિશોર ત્રાપસિયા હીરાની ઓફિસમાં કામ કરે છે. આ કોરોના કાળમાં તેઓના પરિવારના ચાર સભ્યો કોરોના વાઇરસની ચપેટમાં આવતા રસોઈ બનાવવી તો દૂરની વાત ટિફિન પણ આપવા કોઈ તૈયાર નહોતું. જાે કે હાલની પરિસ્થિતિમાં પણ કઈક આવું જ દ્રશ્ય સમગ્ર શહેરમાં જાેવા મળી રહ્યું છે. ત્યારે કિશોરભાઈ ધ્વારા શહેરમાં કોઈ આખું પરિવાર હોમ કોરોન્ટાઇન હોય તો તેમને સાત દિવસનું બપોરનું ભોજન વિનામૂલ્યે ઘર સુધી પહોંચાડી રહ્યા છે.

સુરત : કોરોના વાયરસની પહેલી લહેર દરમિયાન, ડાયમંડ સિટી તરીકે ઓળખાતા સુરતે રાજ્યમાં સૌથી વધુ બ્લડ પ્લાઝમા ડોનેટ કરીને રેકોર્ડ બનાવ્યો હતો. પરંતુ આઠ મહિના બાદ, શહેર જ્યાપે મહામારીની બીજી લહેર સામે લડી રહ્યું છે ત્યારે શહેરની બ્લડ બેંકો બ્લડ પ્લાઝમાને સ્ટોક કરવા માટે સંઘર્ષ કરી રહી છે. ગયા વર્ષના ઓગસ્ટ મહિનામાં, બ્લડ બેંકો માત્ર ૩૬ દિવસની અંદર બ્લડ પ્લાઝમાના ૪૫૫ યુનિટ એકઠા કરી શકી હતી. અત્યારે, ન્યૂ સિવિલ હોસ્પિટલ અને હોસ્પિટલમાં આવેલી બ્લડ બેંક સહિતની ચાર મુખ્ય બ્લડ બેંકો, વાયરસથી સ્વસ્થ થયેલા લોકોને આગળ આવવા અને બ્લડ પ્લાઝ્‌માનું ડોનેશન કરવા માટે અપીલ કરી રહી છે, કારણ કે છેલ્લા કેટલાક દિવસોમાં માગમાં જબરદસ્ત વધારો થયો છે. બ્લડ બેંકોએ દાવો કર્યો કે, બ્લડ પ્લાઝ્‌માનો ખૂટતો જતો સ્ટોક ડોનર્સની સંખ્યા ઘટવાનું પરિણામ છે. જાન્યુઆરી અને માર્ચમાં કેસોમાં ઘટાડો થતાં, ડોનર્સની સંખ્યા પણ ઘટી હતી. અમને રોજની ઘણી ઈન્કવાયરી મળે છે, પરંતુ અમે બધાને પૂરું પાડવા માટે સક્ષમ નથી’, તેમ લોક સમર્પણ રક્તદાન કેન્દ્રના પ્રમુખ હરી કથીરિયાએ જણાવ્યું હતું. તેમણે ઉમેર્યું હતું કે, અછત હોવા છતાં તેઓ દરરોજ છથી સાત યુનિટ બ્લડ પ્લાઝ્‌મા આપવા માટે સક્ષમ છે.

નવી દિલ્હી : દેશમાં કોરોના વાયરસની બીજી લહેરે હાહાકાર મચાવ્યો છે. આ દરમિયાન વધુ ચિંતા ઊભી કરે તેવી વાત સામે આવી છે. ક રિપોર્ટ મુજબ નોવેલ કોરોના વાયરસનું નવું વેરિયન્ટ પહેલાથી વધુ ખતરનાક અને સંક્રમક હોવાની સાથોસાથ ગુપ્ત થતું જઈ રહ્યું છે. મૂળે, સિટી હૉસ્પિટલોના ડૉક્ટરોનું કહેવું છે કે એવા અનેક કેસ સામે આવ્યા છે જેમાં દર્દીમાં કોરોના સંક્રમિત થવાના અનેક વિશિષ્ટ લક્ષણ છે, પરંતુ બે-ત્રણ વાર આરટી-પીસીઆર ટેસ્ટ કરાવ્યા બાદ પણ તેમના રિપોર્ટ નેગેટિવ આવી રહ્યા છે. કોરોનાનું સંક્રમણ છે કે નહીં, તે જાણવા માટે આરટી-પીસીઆર ટેસ્ટને અત્યાર સુધી સૌથી સચોટ માનવામાં આવ્યા છે, પરંતુ આ રિપોર્ટે ચિંતા વધારી દીધી છે. 

રિપોર્ટ મુજબ, આકાશ હેલ્થકેરના મેનેજિંગ ડાયરેક્ટર ડૉ. આશીષ ચૌધરીએ કહ્યું કે, અમે છેલ્લા કેટલાક દિવસોમાં એવા અનેક દર્દી મળ્યા છે જેમને તાવ, ઉધરસ, શ્વાસ લેવામાં તકલીફ અને ફેફસામાં સંક્રમણ હતું. સીટી સ્કેન કરાવતાં તેમના ફેફસામાં હળવા ભૂરા રંગના પેચ જાેવા મળ્યા. તેને મેડિકલ ભાષામાં પૈચી ગ્રાઉન્ડ ગ્લાસ ઓપેસિટી કહેવામાં આવે છે. તે કોવિડ-૧૯નું એક વિશિષ્ટ લક્ષણ છે. તેઓએ જણાવ્યું કે દર્દી બ્રોકોએલેવોલર લેવેજ (બીએએલ)થી પીડિત છે, જે એક ડાયગ્નોસ્ટિક ટેકનીક છે, તેમાં સંક્રમિતના મોં તથા નાકના માધ્યમથી ફેફસામાં એક લિક્વીડ આપવામાં આવે છે જે અંદર જઈને દ્રવનું પરીક્ષણ કરે છે. તેનાથી વિશ્લેષણની પુષ્ટિ થાય છે. ડૉ. ચૌધરીએ કહ્યું કે, આવી તમામ વ્યક્તિ જેમના આરટી-પીસીઆર ટેસ્ટ નેગેટિવ હતા, તે બધાના લેવેજ ટેસ્ટ કરવામાં આવ્યા. આ ટેસ્ટમાં આ તમામ કોરોના લક્ષણમાં પોઝિટિવ આવ્યા. તેનાથી શું નુકસાન થઈ શકે છે? તે સવાલનો જવાબ આપતાં ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ઓફ લિવર એન્ડ લાઇબ્રેરી સાયન્સમાં મેડિકલ માઇક્રોબાયોલોજીના પ્રોફેસર ડૉ. પ્રતિભા કાલે કહે છે કે, આ શક્ય છે કે આ રોગીઓમાં વાયરસે નાક કે ગળાની કેવિટીને નુકસાન નથી પહોંચાડ્યું, કારણ કે આ દવાઓથી લેવામાં આવેલા સ્વેબ સેમ્પલનું રિઝલ્ટ પોઝિટિવ નથી આવ્યું. તેઓએ વધુમાં જણાવ્યું કે શક્ય છે કે વાયરસે પોતાને એસીઇ રિસેપ્ટર્સથી કનેક્ટ કરી લીધું છે. આ એક પ્રોટીન હોય જે ફેફસાની અંદર અનેક કોશિકાના રૂપમાં હોય છે. તેથી જ્યારે ત્યાંથી સેમ્પલ લેવામાં આવે તો તેમાં કોવિડ-૧૯ના સંક્રમણની પુષ્ટિ થઈ. 

સર ગંગા રામ હૉસ્પિટલના ચેસ્ટ મેડિસિન ડિવિઝનના સીનિયર માર્કેટિંગ કન્સ્લટન્ટ ડૉ. અરૂપ બસુએ કહ્યું કે, હાલના સમયમાં કોરોનાથી પીડિત દર્દીઓમાં આંખોમાં બળતરા અને ઇન્ફેક્શન જેવા લક્ષણ જાેવા મળ્યા છે, જે પહેલા નહોતા જાેવા મળતા. તેઓએ કહ્યું કે, અનેક દર્દીઓને ખાંસી કે શ્વાસ લેવામાં તકલીફ .નથી થતી અને તેમના ફેફસાનું સીટી સ્કેન પણ નોર્મલ આવે છે. જાેકે તેમને સતત આઠથી નવ દિવસ સુધી ખૂબ જ તાવ આવે છે. જાે આવું થાય તો દર્દીને તાત્કાલિક હૉસ્પિટલમાં દાખલ કરવા જાેઈએ.

સુરત / કતારગામ,તા.૧ : કતારગામના બિલ્ડરને નવસારીના સિસોદ્રા ગામમાં સરકારી જમીનની ફાળવી આપવાની વાત કરી નાયબ ક્લેક્ટર અને રેવન્યુ વિભાગના સેક્સન અધિકારી તરીકેની ઓળખ આપનાર એક મહિલા સહિત બે જણા વિરૂધ્ધ ઠગાઈની ફરિયાદ નોંધાઈ છે. બિહારને ગાંધીનગરમાં પણ કેટલાક લોકો સાથે મુલાકાત કરાવી રૂ.૧ કરોડ લઈ લીધા હતા. બનાવ સંદર્ભે બિલ્ડરે કતારગામ પોલીસ મથકમાં ફરિયાદ નોંધાવતા પોલીસે ઘટનામાં સંડોવાયેલા આરોપી રામદેવસિંહની ધરપકડ કરી છે. કતારગામ સિંગણપોરા રોડ અશોકનગર સોસાયટીમાં રહેતા ગુણવંત વલ્લભ આંબલીયા જમીન લે-વેચ તેમજ બાંધકામના વ્યવસાય સાથે સંકળાયેલા છે. 

ગુણવંત આંબલીયાનો સને ૨૦૧૬માં તેના વકિલ મિત્ર નિલેષની ઓફિસમાં રામદેવસિંહ લક્ષ્મણ ફમટ સાથે મુલાકાત થઈ હતી. રામદેવસિંહે તેની ઓળખ ગાંધીનગરમાં રેવન્ય વિભાગમાં સેક્સન અધિકારી તરીકે આપી તેનો આઈકાર્ડ બતાવ્યો હતો. તેમજ જમીનને લગતા સરકારી કામ કરું છું જાે કોઈ કામ હોય તો મને જણાવજાે એમ કહ્યું હતું. દરમિયાન પાંચેક દિવસ બાદ ફરીથી રામદેવસિંહ ઓફિસમાં મળ્યા હતા અને નવસારી જીલ્લાના સીસોદ્રા (ગણેશ) ગામની તળાવની સરકારી જમીન ફાળવણી કરાવી આપવાની વાત બિડર ગુણવંત આંબલીયાને કરી હતી. ગુણવંત આંબલીયાએ જમીન ખરીદવા તૈયારી બતાવતા હતા. રામદેવસિહે જમીન ફાળવણી કરી આપવા માટે રૂ. ૩ કરોડનો ખર્ચ થશે અને ૧ કરોડ જમીનની ફાળવણી અંગેની માંગણી કરતી અરજી કરવાની સાથે ચુકવાના રહેશે. 

એવું જણાવી જમીન ફાળવણીની પ્રક્રિયા એક વર્ષમાં પુરી કરી આપવાની વાત કરી હતી. ત્યારબાદ બિલ્ડર ગુણવંત આંબલીયાની રામદેવસિહ અડાજણ સ્ટાર બજાર પાસે નેહા પટેલ નામની મહિલા સાથે – મુલાકાત કરાવી હતી. નેહાએ તેની ઓળખ ડેપ્યુટી કલેક્ટર અને હાલમાં ફરજ મોકુફ હોવાનું જણાવી આઈકાર્ડ બતાવી હું એક અધિકારી છુ તમે ચિંતા કરતા નહીં તમારુ ક્યારેય ખોટું નહી થવા દઉ હું સચિવો સાથે મળી કામ કરુ છું અને હું તમારુ એક કામ કરાવું પછી આપણે બીજા કામ કરીશુ. અને હું ગાંધીનગર ખાતેના કમલેશ પરમાર સાહેબ, શિક્ષણ વિભાગ સોની સાહેબ, ગુજરાત ગૌણ સેવા પસંદગી સમિતીના માજી ચેરમેન તથા પંડ્યા સાહેબ અને મહેસુલ વિભાગના સચિવો સાથે મળી કામ કરુ છુ તમે વિશ્વાસ રાખજાે તેમ કહી ભરોસો કેળવી લીધો હતો. બિલ્ડરને વિશ્વાસમાં લઇ ટુકડે ટુકડે કરી એક કરોડ મેળવી લીધા હતા ૨૦૧૭ સુધીમાં કામ – પુર્ણ કરી દેવાનું હતું જાેકે દિવાળી વેકેશન પછી જમીનની જંત્રીનો ઓર્ડર નહીં મળતા ગુણવત આંબલીયાને ગાંધીનગર બોલાવ્યા હતા. 

જ્યાં સચિવાલયમાં શિક્ષણ વિભાગની ઓફીસમાં કમલેશ પરમાર સાથે મિટીંગ કરી હતી. દરમિયાન ૩ નવેમ્બર ૨૦૧૭ના રોજ જીલ્લા ક્લેકટર નવસારી વતી લખાયેલી ટપાલ સીસોદ્રાના બ્લોક નં-૧૯૫૭ સામાજીક હેતુ માટે મળવા બાબતના વિષય વાળી ટપાલ મળી હતી. ટપાલમાં નિયત નમુનામાં અરજી કરેલ નથી તેમજ સરકારના ૨૬ એપ્રિલ ૨૦૧૧ના ઠરાવ મુજબ અરજી સમયે ૧૧ ટકા સર્વિસ ચાર્જની રકમ સરકારમાં ભરપાઈ કરી ન હોવાની જણાવ્યું હતુ. ગુણવંત આંબલીયાને ઠગાઈ થઈ હોવનો ખ્યાલ આવતા નેહા પાસે રૂપીયાની માંગણી કરતા ૨૩ લાખનો ચેક આપ્યો હતો અને બાકીના રૂપીયા પરત ચુકવી દેવાનું કહ્યું હતુ. ચેક બેંકમાં જમા કરાવતા ર્રિટન થયો હતો. રૂપિયાની ઉઘરાણી કરતા નેહા પટેલે તમારાથી થાય તે કરી લો તમારૂ કામ થશે નહીં અને રૂપીયા પણ પાછા મળશે નહીં તેવી ધમકી આપી હતી. ૨૦૧૬માં રામદેવસિંહે ગુણવંતભાઈના નામથી નવસારી કલેક્ટરને ઉદ્દેશીને અરજી કરી હતી. તેમાં ગુણવંતની સહી લીધી હતી. નવેમ્બર ૨૦૧૭માં નવસારી કલેક્ટરનો પત્ર આવ્યો હતો. તેમાં લખ્યું કે, નિયત નમુનામાં અરજી કરી નથી અને૧ ટકા સર્વિસ ચાર્જની રકમ ભરપાઈ કરાઈ નથી. ત્યારે ગુણવંતભાઈને ખ્યાલ આવ્યો કે તેમની સાથે ઠગાઈ થઈ છે. જેથી  બિલ્ડરે રામદેવસિંહ ઉમટ સામે ફરિયાદ નોંધાવતા પોલીસે ગુનો નોંધી આરોપીની ધરપકડ કરી અન્ય મહિલા આરોપની શોધખોળ હાથ ધરી છે.

અમદાવાદ,તા.૧ : અમદાવાદ શહેરના એરપોર્ટ પોલીસ સ્ટેશન વિસ્તારમાં આવેલા ઇન્ડિકેપ ત્રણ રસ્તા પાસે વાહનચાલક અને પોલીસકર્મી વચ્ચે લાઈસન્સ મામલે બોલાચાલી થઈ હતી. આ દરમિયાન એક પોલીસકર્મીએ વાહનચાલક પર લાઠીચાર્જ કર્યો હતો. રોડ પરથી પસાર થતાં અન્ય વાહન ચાલકો આ દ્રશ્ય જાેઈને ઉભા રહી ગયા હતા અને જાેત જાેતામાં ૧૦૦-૧૫૦ લોકોનું ટોળું ઘટનાસ્થળે ભેગું થઈને પોલીસકર્મીઓને ઘેરી લીધા હતા. મળતી માહિતી મુજબ બનાવની જાણ થતાં ધારાસભ્ય બલરામ થાવાણી પણ આવ્યા હતા પરંતુ થોડીવાર બાદ તે પણ ત્યાંથી જતા રહ્યા હતા. આ દરમિયાન કુબેરનગરથી નાના ચિલોડા અને એરપોર્ટ તરફ જવાને રસ્તા લગભગ ૪થી ૫ કિલોમીટર સુધીનો ટ્રાફિકજામ થઈ ગયો હતો. યુવકે જણાવ્યું કે, ડીજી લોકરમાં લાઈસન્સ બતાડી રહ્યો હતો. બે પોલીસકર્મીને વંચાતું નહોતું, તો ત્રીજા પોલીસકર્મી પાસે ગયો તો મોબાઈલ ઝૂંટવી લીધો હતો અને ગાળો આપીને મારવાનું શરૂ કર્યું. દંડો તૂંટી ગયો એટલો માર્યો છે અને બધાએ રસ્તા જતા લોકોએ આ દ્રશ્ય જાેયા છે.

સ્થાનિકોએ જણાવ્યું કે, કુબેરનગર વિસ્તારમાં સૌથી વધાર તકલીફ છે, દરરોજ અહિંયા પોલીસની ચારથી પાંચ ગાડીઓ ઉભી હોય છે. ગમે તે વાહનચાલકને ઉભા રાખીને મિનિમમ ૫૦૦ રૂપિયા તો આપવા જ પડશે તેવું કહે છે. આજે ગરીબ રૂપિયા ક્યાંથી લાવીને આપે, અને પોલીસવાળા પીધા પછી આવું કરે છે. ગરીબ માણસે કઈ નહીં કર્યું હોય તો પણ તેના પર બધી કલમો લગાવીને દંડ ફટકારવામાં આવે છે. આજે તમે પીધેલા છો તો તમારા પર ગુનો નોંધીને કાર્યવાહી થવી જાેઈએ તેવી અમારી માંગ છે. યુવકના પિતાએ જણાવ્યું કે, મારો પુત્ર ફેક્ટરી પર જઈ રહ્યો હતો, આ દરમિયાન પોલીસે રોકીને લાઈસન્સ માંગ્યું. લાઈસન્સ તેના મોબાઈલમાં હતું, એકના વંચાયું નહીં તો બીજાને બતાવવા કહ્યું તેને પણ આ સમસ્યા હતી.

ટૂંકમાં પોલીસકર્મીઓને જ ખબર નહોતી પડતી હતી કે આ શું છે? જ્યારે ત્રીજા પોલીસકર્મીને બતાવ્યું તો દંડો કાઢીને ફટકારવાનું શરૂ કર્યું હતું. ચારમાંથી એક પોલીસકર્મીઓ મારતો હતો, હું છોડાવવા ગયો તો મને પણ મારવા લાગ્યા. સ્થાનિકોએ આક્ષેપ કર્યો છે કે, ચારેય પોલીસકર્મીઓ પીધેલી હાલતમાં હતા. બનાવની જાણ થતાં ઉચ્ચ અઘિકારી સહિતનો પોલીસ કાફલો ઘટનાસ્થળે પહોચી ગયો હતો. તસવીરોમાં જાેઈ શકાય છે કે, લાઈસન્સ બાબતે યુવકને ફટકારતા જાેરદાર હોબાળો મચી ગયો હતો અને લોકોની ભારે ભીડ એકઠી થઈ જતાં પરિસ્થિતિ વધુ ન બગડે તે માટે પોલીસે મામલો થાળે પાડવાનો પ્રયાસો કર્યા હતા. આ દરમિયાન અન્ય પોલીસકર્મીઓએ ટ્રાફિક ક્લિયર કરાવ્યો હતો.